Materiał szkoleniowy „KARTY SOS dla przedszkola” – 60 trudnych sytuacji i gotowe reakcje nauczyciela zgodne z nową podstawą programową 2026

Materiał szkoleniowy „KARTY SOS dla przedszkola”

60 trudnych sytuacji, gotowe reakcje nauczyciela i wsparcie dziecka zgodne z nową podstawą programową 2026

Co zrobić, gdy dziecko krzyczy, bije, gryzie, odmawia współpracy, ucieka z sali, nie przestrzega granic albo nie potrafi poradzić sobie z przegraną?

W trudnej sytuacji nauczyciel potrzebuje nie tylko wiedzy teoretycznej, lecz przede wszystkim konkretnych sposobów reagowania, krótkich komunikatów oraz jasnego planu działania.

„KARTY SOS dla przedszkola” to kompleksowy materiał szkoleniowy przeznaczony dla nauczycieli wychowania przedszkolnego, dyrektorów, pedagogów, psychologów, specjalistów oraz całych zespołów pracujących z dziećmi.

Materiał obejmuje 60 najczęściej występujących sytuacji wychowawczych i podpowiada, jak reagować spokojnie, stanowczo, bezpiecznie oraz z poszanowaniem potrzeb dziecka.

Zgodny z nową podstawą programową

Materiał został przygotowany na podstawie nowej podstawy programowej wychowania przedszkolnego, obowiązującej od roku szkolnego 2026/2027.

Uwzględnia szczególnie:

• dobrostan i bezpieczeństwo emocjonalne dziecka,
• rozwijanie samoregulacji,
• rozpoznawanie i wyrażanie emocji,
• budowanie relacji i kompetencji społecznych,
• rozwiązywanie konfliktów,
• rozwijanie samodzielności, wytrwałości i sprawczości,
• wyznaczanie bezpiecznych granic,
• edukację włączającą,
• partnerską współpracę z rodziną.

Nowa podstawa programowa podkreśla, że przedszkole powinno tworzyć środowisko, w którym każde dziecko czuje się akceptowane, rozumiane, potrzebne i bezpieczne.

Co zawiera każda karta?

Każda z 60 sytuacji została opracowana według przejrzystego i praktycznego schematu:

Opis sytuacji
Konkretne zachowanie, które może pojawić się w codziennym funkcjonowaniu grupy.

Co może komunikować dziecko?
Wyjaśnienie możliwych emocji, potrzeb i trudności ukrytych za zachowaniem.

Reakcja nauczyciela krok po kroku
Jasny plan postępowania, który pomaga ograniczyć napięcie, zapewnić bezpieczeństwo i nauczyć dziecko nowego sposobu reagowania.

Gotowe komunikaty nauczyciela
Krótkie zdania, które można wykorzystać bezpośrednio w rozmowie z dzieckiem.

Powiązanie z nową podstawą programową
Wskazanie obszaru rozwoju i kompetencji wspieranych podczas danej sytuacji.

Jak przekazać informację rodzicowi?
Podpowiedzi, jak rozmawiać rzeczowo, spokojnie i bez etykietowania dziecka.

Jakie sytuacje zostały omówione?

Materiał obejmuje między innymi:

• płacz przy rozstaniu z rodzicem,
• odmowę wejścia do sali,
• trudności z powrotem po dłuższej nieobecności,
• silną złość na odmowę,
• krzyk i rzucanie przedmiotami,
• trudności z przegraną i niepowodzeniem,
• brak umiejętności wyciszenia się,
• zachowania autoagresywne,
• gryzienie, bicie, kopanie, popychanie i szczypanie,
• agresję wobec nauczyciela,
• niszczenie prac innych dzieci,
• wyrywanie zabawek i trudności z dzieleniem się,
• wykluczanie z zabawy, przezywanie i wyśmiewanie,
• nadmierne skarżenie,
• kontrolowanie zabawy innych dzieci,
• trudności z czekaniem na swoją kolej,
• izolowanie się od grupy,
• naruszanie granic fizycznych i intymnych,
• uciekanie z sali lub oddalanie się podczas spaceru,
• niebezpieczne zabawy,
• odmowę udziału w zajęciach,
• przeszkadzanie i rozpraszanie innych,
• trudności z wykonywaniem komunikatów,
• brak gotowości do pracy w parze lub grupie,
• lęk przed wypowiadaniem się,
• krzyk zamiast proszenia,
• używanie obraźliwych lub wulgarnych słów,
• kłamstwo i zmyślanie,
• trudności z komunikowaniem potrzeb,
• odmowę sprzątania, ubierania się i korzystania z toalety,
• trudności z higieną, jedzeniem i odpoczynkiem.

Najważniejsza zasada materiału

Najpierw bezpieczeństwo. Potem relacja. Na końcu nauka nowego sposobu.

Materiał nie opiera się na karach, zawstydzaniu ani etykietowaniu dziecka. Pomaga nauczycielowi spojrzeć na zachowanie jak na komunikat i odpowiedzieć w sposób, który jednocześnie chroni granice, buduje relację oraz rozwija nowe umiejętności.

Dlaczego warto mieć ten materiał?

Dzięki niemu nauczyciel:

• szybciej odnajdzie właściwy sposób reakcji,
• otrzyma gotowe komunikaty do wykorzystania,
• łatwiej zachowa spokój w sytuacji kryzysowej,
• będzie wiedział, jak uczyć zachowania zastępczego,
• uniknie przypadkowych i niespójnych reakcji,
• lepiej zrozumie potrzeby dziecka,
• poprowadzi profesjonalną rozmowę z rodzicem,
• połączy codzienną pracę wychowawczą z realizacją nowej podstawy programowej.

Materiał pomaga również ujednolicić działania całego zespołu przedszkolnego, dzięki czemu dziecko otrzymuje spójne komunikaty i przewidywalne wsparcie.

Dla kogo przeznaczony jest materiał?

• nauczycieli wychowania przedszkolnego,
• dyrektorów przedszkoli,
• pedagogów i pedagogów specjalnych,
• psychologów,
• nauczycieli współorganizujących kształcenie,
• pomocy nauczyciela,
• specjalistów pracujących z dziećmi,
• studentów kierunków pedagogicznych,
• osób prowadzących szkolenia zespołów przedszkolnych.

Możliwości wykorzystania

Materiał sprawdzi się jako:

• samodzielny materiał szkoleniowy,
• pomoc podczas rady pedagogicznej,
• baza do szkolenia wewnętrznego,
• przewodnik dla nowych pracowników,
• wsparcie podczas omawiania trudnych sytuacji,
• narzędzie do ujednolicania reakcji zespołu,
• pomoc podczas rozmów i konsultacji z rodzicami,
• podręczny poradnik przechowywany w sali lub pokoju nauczycielskim.

Forma produktu

Produkt cyfrowy w edytowalnym formacie Word.

Możesz dostosować dokument do potrzeb swojej placówki, uzupełniać go własnymi notatkami, wydrukować wybrane karty lub wykorzystać podczas szkolenia całego zespołu.

Materiał ma charakter edukacyjny i szkoleniowy. Nie zastępuje diagnozy psychologicznej, pedagogicznej, medycznej ani konsultacji specjalistycznej.

60 trudnych sytuacji. Gotowe reakcje nauczyciela. Profesjonalna współpraca z rodzicami. Więcej spokoju, bezpieczeństwa i zrozumienia w codziennej pracy przedszkola.