Praca Zespołu do spraw wychowawczych i profilaktyki wymaga nie tylko dobrego planu, ale również znajomości aktualnych przepisów, kompetencji poszczególnych organów szkoły oraz nowych zadań wynikających z Reformy26.

Ten materiał pozwala uporządkować wszystkie działania zespołu na cały rok szkolny 2026/2027 – od diagnozy potrzeb uczniów, przez realizację działań wychowawczych i profilaktycznych, aż po monitorowanie, ewaluację i roczne podsumowanie pracy.

Dokument ma charakter praktyczny, rozbudowany i gotowy do dostosowania do potrzeb konkretnej szkoły.

Plan obejmuje okres od 1 września 2026 r. do 31 sierpnia 2027 r. i uwzględnia zarówno uczniów realizujących nową podstawę programową, jak i klasy pracujące jeszcze według dotychczasowych regulacji.

Co znajduje się w materiale?

Materiał zawiera:

1. Informacje wprowadzające

Wyjaśnienie, na jakich dokumentach, diagnozach i przepisach powinien opierać się plan pracy zespołu.

Uwzględniono między innymi:

• program wychowawczo-profilaktyczny szkoły;
• statut szkoły;
• standardy ochrony małoletnich;
• wyniki nadzoru pedagogicznego;
• wnioski z pracy szkoły w poprzednim roku;
• potrzeby uczniów objętych pomocą psychologiczno-pedagogiczną;
• konieczność zachowania spójności działań szkoły i rodziny.

2. Aktualną podstawę prawną

Dokument zawiera rozbudowaną podstawę prawną obejmującą między innymi:

• ustawę – Prawo oświatowe;
• ustawę o systemie oświaty;
• Kartę Nauczyciela;
• przepisy dotyczące nowej podstawy programowej;
• przepisy obowiązujące w okresie przejściowym;
• organizację pracy zespołów nauczycielskich;
• pomoc psychologiczno-pedagogiczną;
• kształcenie specjalne;
• bezpieczeństwo uczniów;
• ochronę małoletnich;
• przeciwdziałanie narkomanii;
• ochronę zdrowia przed następstwami używania tytoniu.

3. Wyjaśnienie kompetencji zespołu

W materiale dokładnie wyjaśniono:

• kto przeprowadza coroczną diagnozę potrzeb uczniów;
• jaka jest rola dyrektora szkoły;
• jakie zadania może realizować zespół;
• kto uchwala lub ustala program wychowawczo-profilaktyczny;
• jakie rozwiązania obowiązują w szkołach publicznych;
• jakie rozwiązania należy zastosować w szkołach niepublicznych;
• dlaczego zespół nie może zastępować rady rodziców, rady pedagogicznej, dyrektora ani organu wskazanego w statucie szkoły.

Program wychowawczo-profilaktyczny jest opracowywany na podstawie wyników corocznej diagnozy potrzeb rozwojowych uczniów, czynników chroniących oraz czynników ryzyka. Diagnozę przeprowadza dyrektor szkoły albo upoważniony przez niego pracownik szkoły.

4. Zasady dokumentowania pracy zespołu

Materiał wskazuje, które elementy wynikają z przepisów, a które mogą zostać przyjęte przez szkołę jako dobra praktyka.

Dokumentacja może obejmować:

• plan pracy;
• harmonogram spotkań;
• protokoły lub notatki;
• listy obecności;
• karty monitorowania działań;
• materiały diagnostyczne;
• podsumowanie śródroczne;
• roczne podsumowanie pracy;
• wnioski i rekomendacje.

5. Proponowany skład zespołu

W dokumencie wskazano osoby, które mogą wchodzić w skład zespołu, między innymi:

• pedagoga szkolnego;
• pedagoga specjalnego;
• psychologa;
• wychowawców;
• nauczycieli edukacji wczesnoszkolnej;
• nauczycieli przedmiotów;
• nauczycieli współorganizujących kształcenie;
• wychowawców świetlicy;
• logopedę;
• doradcę zawodowego;
• bibliotekarza;
• opiekuna samorządu uczniowskiego;
• koordynatora standardów ochrony małoletnich.

Uwzględniono także możliwość współpracy z rodzicami, samorządem uczniowskim, poradnią psychologiczno-pedagogiczną, Policją, pomocą społeczną, ochroną zdrowia i organizacjami pozarządowymi.

6. Cel główny i 25 celów szczegółowych

Cele obejmują najważniejsze obszary pracy wychowawczej i profilaktycznej szkoły, w tym:

• rozpoznawanie potrzeb uczniów;
• wzmacnianie odporności psychicznej i społecznej;
• budowanie bezpiecznych relacji;
• promowanie zdrowego stylu życia;
• rozwijanie odpowiedzialności i samodzielności;
• wspieranie zdrowia psychicznego;
• profilaktykę przemocy;
• profilaktykę uzależnień behawioralnych;
• higienę cyfrową;
• bezpieczeństwo w sieci;
• odpowiedzialne korzystanie ze sztucznej inteligencji;
• współpracę z rodzicami;
• doradztwo zawodowe;
• ocenianie kształtujące;
• pracę projektową i interdyscyplinarną.

7. Powiązanie z kierunkami polityki oświatowej państwa

W osobnej tabeli uwzględniono wszystkie osiem podstawowych kierunków realizacji polityki oświatowej państwa na rok szkolny 2026/2027:

1. Wdrażanie Reformy26 „Kompas Jutra”.
2. Budowanie odporności społecznej.
3. Edukację zdrowotną.
4. Higienę cyfrową, aktywność offline, bezpieczeństwo w sieci, AI i ZPE.
5. Rozpoznawanie potrzeb dzieci i młodzieży oraz współpracę z rodzicami.
6. Profilaktykę uzależnień behawioralnych, przeciwdziałanie przemocy i wspieranie zdrowia psychicznego.
7. Doradztwo edukacyjno-zawodowe.
8. Interdyscyplinarność, pracę projektową, ocenianie kształtujące i informację zwrotną.

8. Szczegółowy harmonogram – 50 obszarów pracy

Najważniejszą częścią materiału jest rozbudowana tabela zawierająca aż 50 obszarów działania.

Każdy obszar został opisany według tego samego przejrzystego schematu:

• obszar działania;
• zadania do realizacji;
• sposób realizacji;
• termin;
• osoby odpowiedzialne i współpracujące;
• sposób dokumentowania;
• mierniki realizacji.

W harmonogramie znajdują się między innymi zadania dotyczące:

• organizacji pracy zespołu;
• diagnozy potrzeb uczniów;
• czynników chroniących i czynników ryzyka;
• programu wychowawczo-profilaktycznego;
• Reformy26;
• adaptacji uczniów klas I i IV;
• integracji oddziałów;
• odporności społecznej;
• patriotyzmu i obywatelskości;
• wolontariatu;
• ochrony małoletnich;
• przemocy rówieśniczej;
• cyberprzemocy;
• higieny cyfrowej;
• bezpieczeństwa w Internecie;
• krytycznego myślenia i dezinformacji;
• odpowiedzialnego korzystania z AI;
• Zintegrowanej Platformy Edukacyjnej;
• edukacji zdrowotnej;
• aktywności fizycznej;
• pierwszej pomocy;
• zdrowia psychicznego;
• kryzysów psychicznych;
• zachowań samobójczych i samouszkodzeń;
• uzależnień behawioralnych;
• substancji psychoaktywnych;
• komunikacji i rozwiązywania konfliktów;
• przeciwdziałania dyskryminacji;
• edukacji włączającej;
• pomocy psychologiczno-pedagogicznej;
• współpracy z rodzicami;
• frekwencji;
• motywacji i sprawczości;
• oceniania kształtującego;
• projektów interdyscyplinarnych;
• doradztwa zawodowego;
• samorządności uczniowskiej;
• bezpieczeństwa fizycznego;
• doskonalenia nauczycieli;
• współpracy z instytucjami;
• ewaluacji śródrocznej i rocznej.

9. Plan spotkań zespołu

W materiale znajduje się również gotowy harmonogram spotkań zespołu na cały rok szkolny wraz z tematyką i planowanymi rezultatami.

Obejmuje on między innymi:

• spotkanie organizacyjne;
• analizę wyników diagnozy;
• adaptację uczniów;
• bezpieczeństwo;
• przemoc i cyberprzemoc;
• zdrowie psychiczne;
• pierwszą pomoc;
• ewaluację programu;
• roczne podsumowanie pracy.

10. Zadania przewodniczącego i członków zespołu

Dokument porządkuje odpowiedzialność osób zaangażowanych w pracę zespołu.

Określa między innymi:

• sposób organizowania spotkań;
• podział zadań;
• monitorowanie terminów;
• współpracę z dyrektorem;
• gromadzenie dokumentacji;
• przygotowanie podsumowania pracy;
• zasady poufności;
• obowiązek kierowania się dobrem dziecka.

11. Formy realizacji zadań

W materiale zaproponowano wiele możliwych form pracy, między innymi:

• zajęcia z wychowawcą;
• warsztaty;
• projekty edukacyjne i społeczne;
• konsultacje;
• mediacje;
• działania naprawcze;
• kampanie profilaktyczne;
• wolontariat;
• spotkania ze specjalistami;
• szkolenia rady pedagogicznej;
• działania sportowe;
• zajęcia z pierwszej pomocy;
• wykorzystanie ZPE;
• ankiety, diagnozy i obserwacje.

12. Monitorowanie, mierniki i ewaluację

Dokument zawiera:

• sposoby monitorowania realizacji planu;
• przykładowe mierniki działań;
• zasady analizy bezpieczeństwa, frekwencji i dobrostanu;
• ewaluację śródroczną;
• ewaluację roczną;
• propozycje narzędzi ewaluacyjnych;
• przewidywane efekty;
• miejsce na wnioski i rekomendacje   

Dla kogo jest ten materiał?

Materiał polecany jest szczególnie dla:

• dyrektorów szkół podstawowych;
• wicedyrektorów;
• pedagogów szkolnych;
• pedagogów specjalnych;
• psychologów;
• przewodniczących zespołów wychowawczych;
• wychowawców klas;
• nauczycieli odpowiedzialnych za profilaktykę;
• osób przygotowujących dokumentację na rok szkolny 2026/2027;
• szkół publicznych i niepublicznych.

Dlaczego warto wybrać ten materiał?

Dzięki temu dokumentowi:

• nie musisz tworzyć planu od początku;
• otrzymujesz szczegółowy harmonogram obejmujący cały rok szkolny;
• łatwiej przypiszesz zadania konkretnym osobom;
• uporządkujesz dokumentowanie pracy zespołu;
• uwzględnisz wszystkie kierunki polityki oświatowej państwa;
• połączysz wymagania nowej i dotychczasowej podstawy programowej;
• zaplanujesz działania możliwe do realnego wykonania;
• przygotujesz szkołę do monitorowania i ewaluacji działań;
• unikniesz błędnego przypisywania zespołowi kompetencji dyrektora, rady rodziców lub rady pedagogicznej;
• zyskasz profesjonalną podstawę do pracy zespołu w roku szkolnym 2026/2027.

Forma materiału

Materiał dostępny jest w wersji edytowalnej, dzięki czemu można:

• wpisać nazwę szkoły;
• uzupełnić skład zespołu;
• wskazać przewodniczącego;
• zmienić terminy;
• usunąć zadania niedotyczące danej placówki;
• dopisać własne działania;
• dostosować odpowiedzialność do organizacji szkoły;
• uwzględnić statut oraz specyfikę placówki.

Ważna informacja

Materiał został opracowany na rok szkolny 2026/2027. Przed zastosowaniem należy dostosować go do:

• typu szkoły;
• statutu placówki;
• struktury organizacyjnej;
• wyników corocznej diagnozy;
• rzeczywistych potrzeb uczniów;
• programu wychowawczo-profilaktycznego;
• zasad przyjętych w szkole;
• ewentualnych późniejszych zmian przepisów.

Plan ma charakter ramowy i nie powinien być przyjmowany bez wcześniejszej analizy sytuacji konkretnej szkoły.